തീർച്ചയായും! 11-13 വയസ്സുകാർക്കായി, പ്രചോദനം നൽകുന്ന ഒരു കഥ താഴെ നൽകുന്നു:
—
## മഴവെള്ള സംഭരണ ആശയം
ആദിത്യൻ ഏഴാം ക്ലാസ്സിലെ മിടുക്കനായ ഒരു കുട്ടിയായിരുന്നു. പുഴയോരം എന്ന അവന്റെ ഗ്രാമം, പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ ഒരു പുഴയുടെ അടുത്തായിരുന്നുവെങ്കിലും, വേനൽക്കാലമായാൽ കുടിവെള്ളത്തിന് വലിയ ക്ഷാമം നേരിട്ടിരുന്നു. കിണറുകൾ വറ്റി വരണ്ടു, പൈപ്പുകളിൽ വെള്ളം വരുന്നത് വളരെ കുറഞ്ഞു. അമ്മമാർ വെള്ളം ശേഖരിക്കാൻ കിലോമീറ്ററുകൾ താണ്ടി പോകുന്നത് ആദിത്യൻ സങ്കടത്തോടെ നോക്കി നിന്നിട്ടുണ്ട്. അവന്റെ സ്കൂളിലെ പൂന്തോട്ടത്തിലെ ചെടികളും വേനലിൽ വാടിക്കരിഞ്ഞുണങ്ങുന്നത് അവനെ ഏറെ വിഷമിപ്പിച്ചു.
“എന്തുകൊണ്ട് നമുക്ക് ഈ വെള്ളം സൂക്ഷിച്ചുകൂടാ?” ഒരു ദിവസം സ്കൂൾ പൂന്തോട്ടത്തിലെ വാടിപ്പോയ റോസാച്ചെടിയെ നോക്കി ആദിത്യൻ സ്വയം ചോദിച്ചു. എല്ലാ വർഷവും ശക്തമായ മഴ ലഭിക്കുന്ന നാടാണ് തങ്ങളുടേത്. പക്ഷേ ആ വെള്ളമെല്ലാം വെറുതെ ഒഴുകി കടലിലേക്ക് പോകുന്നു.
ഒരു ദിവസം ലീന ടീച്ചർ ക്ലാസ്സിൽ പരിസ്ഥിതി പ്രശ്നങ്ങളെക്കുറിച്ചും അതിനുള്ള പരിഹാരങ്ങളെക്കുറിച്ചും സംസാരിച്ചു. “നമ്മുടെ ചുറ്റുപാടുകളിൽ കാണുന്ന പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് നമുക്ക് എന്ത് പരിഹാരം കണ്ടെത്താൻ കഴിയും?” ടീച്ചർ കുട്ടികളോട് ചോദിച്ചു.
അതായിരുന്നു ആദിത്യന് അവന്റെ ആശയത്തിന് ഒരു ചിറക് നൽകിയത്. അവൻ മഴവെള്ള സംഭരണത്തെക്കുറിച്ച് ചിന്തിച്ചു. “ഈ മഴവെള്ളം നമുക്ക് ശേഖരിച്ച് വേനൽക്കാലത്ത് ഉപയോഗിക്കാനാവില്ലേ?” അവൻ ആവേശത്തോടെ ടീച്ചറോട് ചോദിച്ചു.
ലീന ടീച്ചർ പുഞ്ചിരിച്ചുകൊണ്ട് പറഞ്ഞു, “വളരെ നല്ല ആശയം, ആദിത്യൻ. പക്ഷേ എങ്ങനെ? എവിടെ?”
ആദിത്യൻ കൂട്ടുകാരായ മായയോടും രോഹനോടും ഈ ആശയം പങ്കുവെച്ചു. മായ നല്ലപോലെ ചിത്രം വരയ്ക്കുന്ന കുട്ടിയാണ്, രോഹനാകട്ടെ കണക്കിൽ മിടുക്കനും. തുടക്കത്തിൽ അവർക്ക് സംശയമുണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും, ആദിത്യന്റെ ആവേശം അവരെയും പ്രചോദിപ്പിച്ചു.
“നമുക്ക് ആദ്യം ഇതിനെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ പഠിക്കാം,” മായ പറഞ്ഞു.
“അതെ, എത്ര വെള്ളം നമുക്ക് ശേഖരിക്കാനാവും? അതിനെത്ര ചിലവ് വരും?” രോഹൻ ചോദ്യങ്ങൾ ഉന്നയിച്ചു.
അവർ മൂന്നുപേരും ഒരുമിച്ച് ലൈബ്രറിയിലേക്ക് പോയി. മഴവെള്ള സംഭരണത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പുസ്തകങ്ങൾ തേടിപ്പിടിച്ചു. ഇന്റർനെറ്റിൽ സെർച്ച് ചെയ്തു. ആദിത്യന്റെ അപ്പൂപ്പൻ ഒരു പഴയ കർഷകനായിരുന്നു. അദ്ദേഹം മഴവെള്ളം പാടങ്ങളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടാൻ പരമ്പരാഗതമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പല വിദ്യകളെക്കുറിച്ചും അവർക്ക് പറഞ്ഞു കൊടുത്തു.
അവർ പഠിച്ച കാര്യങ്ങൾ ഇതൊക്കെയായിരുന്നു:
1. വീടുകളുടെയും കെട്ടിടങ്ങളുടെയും മേൽക്കൂരയിൽ വീഴുന്ന മഴവെള്ളം ശേഖരിക്കാം.
2. ചെറിയ തോടുകൾ (gutters) ഉപയോഗിച്ച് വെള്ളം പൈപ്പുകളിലേക്ക് എത്തിക്കണം.
3. അഴുക്കുകൾ നീക്കം ചെയ്യാൻ ഫിൽറ്ററുകൾ സ്ഥാപിക്കണം.
4. ശുദ്ധീകരിച്ച വെള്ളം വലിയ ടാങ്കുകളിൽ സംഭരിക്കാം.
“ഇത് നമുക്ക് സ്കൂളിൽത്തന്നെ ചെയ്ത് നോക്കിയാലോ?” മായയുടെ കണ്ണുകൾ തിളങ്ങി. “നമ്മുടെ പൂന്തോട്ടത്തിലെ ചെടികൾക്ക് വെള്ളം കൊടുക്കാൻ ഈ വെള്ളം ഉപയോഗിക്കാം!”
അവർ ഒരുമിച്ച് ഒരു പദ്ധതി രൂപീകരിച്ചു. സ്കൂളിന്റെ മേൽക്കൂരയിൽ നിന്ന് മഴവെള്ളം എങ്ങനെ ടാങ്കിലേക്ക് എത്തിക്കാം എന്നതിനെക്കുറിച്ച് മായ മനോഹരമായ ചിത്രങ്ങൾ വരച്ചു. രോഹൻ, എത്ര ടാങ്ക് വെള്ളം വേണം, പൈപ്പുകൾക്ക് എത്ര നീളം വേണം എന്നൊക്കെ ഏകദേശം കണക്കാക്കി. ആദിത്യൻ ഇത് ലീന ടീച്ചറുടെ മുന്നിൽ അവതരിപ്പിക്കാൻ തയ്യാറെടുത്തു.
അടുത്ത ദിവസം, അവർ ലീന ടീച്ചറെ സമീപിച്ചു. അവർ തയ്യാറാക്കിയ ചിത്രങ്ങളും കണക്കുകളും ടീച്ചറെ കാണിച്ചു. “ടീച്ചർ, നമുക്ക് ‘ഓരോ തുള്ളിയും അമൂല്യം’ എന്നൊരു പ്രോജക്റ്റ് തുടങ്ങിയാലോ? നമ്മുടെ സ്കൂളിലെ പൂന്തോട്ടത്തിന് വേണ്ടി.”
ലീന ടീച്ചർ അവരുടെ കഠിനാധ്വാനത്തിലും ആവേശത്തിലും അതിശയിച്ചുപോയി. “വളരെ നല്ല ആശയം കുട്ടികളേ! ഞാൻ ഹെഡ്മാസ്റ്ററുമായി സംസാരിക്കാം. നമുക്ക് ഒരുമിച്ച് ഇത് യാഥാർത്ഥ്യമാക്കാൻ ശ്രമിക്കാം.” ടീച്ചർ സന്തോഷത്തോടെ പറഞ്ഞു.
ഹെഡ്മാസ്റ്റർക്കും ഈ ആശയം വളരെ ഇഷ്ടപ്പെട്ടു. സ്കൂളിലെ പി.ടി.എ. മീറ്റിംഗിൽ ടീച്ചർ ഈ പ്രോജക്റ്റിനെക്കുറിച്ച് സംസാരിച്ചു. രക്ഷകർത്താക്കളും നാട്ടുകാരും സഹായവുമായി മുന്നോട്ട് വന്നു. ചിലർ പൈപ്പുകൾ സംഭാവന ചെയ്തു, മറ്റു ചിലർ ടാങ്ക് സ്ഥാപിക്കാൻ സഹായിച്ചു. കുട്ടികൾക്ക് ചെയ്യാനാകുന്ന ചെറിയ ജോലികൾ അവർ ഏറ്റെടുത്തു. മേൽക്കൂര വൃത്തിയാക്കാനും ചെറിയ ചാലുകൾ നിർമ്മിക്കാനും അവർ സഹായിച്ചു.
ഒരു ശനിയാഴ്ച, സ്കൂളിലെ എല്ലാ കുട്ടികളും അധ്യാപകരും രക്ഷകർത്താക്കളും ഒരുമിച്ച് ചേർന്ന് മഴവെള്ള സംഭരണ സംവിധാനം സ്ഥാപിക്കാൻ തുടങ്ങി. ആദിത്യനും മായയും രോഹനും നേതൃത്വം നൽകി. മേൽക്കൂരയിൽ നിന്ന് മഴവെള്ളം ശേഖരിക്കാനുള്ള ചാലുകൾ ഘടിപ്പിച്ചു, അവ വലിയ പൈപ്പുകളുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചു. പൈപ്പുകൾ താഴെ, പൂന്തോട്ടത്തിനടുത്ത് സ്ഥാപിച്ച വലിയ സംഭരണ ടാങ്കിലേക്ക് നയിച്ചു. ടാങ്കിലേക്ക് വെള്ളം എത്തുന്നതിന് മുൻപ് ഒരു ചെറിയ ഫിൽറ്റർ സംവിധാനം കൂടി സ്ഥാപിച്ചു.
അധികം താമസിക്കാതെ മഴക്കാലം എത്തി. ആദ്യത്തെ മഴ പെയ്തപ്പോൾ, കുട്ടികളെല്ലാം ആകാംഷയോടെ സംഭരണ ടാങ്കിനടുത്തേക്ക് ഓടി. മേൽക്കൂരയിൽ നിന്ന് വെള്ളം ചാലുകളിലൂടെ ഒഴുകി, പൈപ്പുകളിലൂടെ താഴേക്ക് വന്നു, ഫിൽറ്ററിലൂടെ കടന്ന് ടാങ്കിലേക്ക് നിറയാൻ തുടങ്ങി. ടാങ്ക് നിറയുന്നത് കണ്ടപ്പോൾ അവരുടെയെല്ലാം മുഖത്ത് വലിയ സന്തോഷം.
വേനൽക്കാലം വന്നപ്പോൾ, സംഭരിച്ച മഴവെള്ളം അവർ സ്കൂൾ പൂന്തോട്ടത്തിലെ ചെടികൾക്ക് നനയ്ക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചു. മറ്റുള്ള സ്കൂളുകളിലെ പൂന്തോട്ടങ്ങൾ വാടിപ്പോയപ്പോഴും, പുഴയോരം സ്കൂളിലെ പൂന്തോട്ടം പച്ചപിടിച്ച് നിന്നു. മനോഹരമായ പൂക്കൾ വിരിഞ്ഞു. കുട്ടികൾക്ക് കളിക്കാൻ തണൽ നൽകി മരങ്ങൾ നിന്നു.
ആദിത്യന്റെയും കൂട്ടുകാരുടെയും ഈ ചെറിയ ആശയം പുഴയോരം ഗ്രാമത്തിൽ വലിയൊരു മാറ്റത്തിന് തുടക്കമിട്ടു. പല വീടുകളിലും മഴവെള്ള സംഭരണ സംവിധാനങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ചു. ചെറിയ കുട്ടികൾ പോലും വെള്ളം പാഴാക്കുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കാൻ തുടങ്ങി.
ആദിത്യനും മായയും രോഹനും തങ്ങൾ ചെയ്ത കാര്യത്തിൽ അഭിമാനം തോന്നി. ഒരുമിച്ച് പ്രവർത്തിച്ചാൽ, ചെറിയ ശ്രമങ്ങൾക്കും എത്ര വലിയ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്താൻ കഴിയുമെന്ന് അവർക്ക് മനസ്സിലായി.
**ഗുണപാഠം:** ഓരോ തുള്ളി വെള്ളവും അമൂല്യമാണ്. ചെറിയ ശ്രമങ്ങൾ പോലും വലിയ മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കും. ഒരുമിച്ച് പ്രവർത്തിച്ചാൽ എന്തും സാധ്യമാകും, പ്രത്യേകിച്ച് പ്രകൃതിയെ സംരക്ഷിക്കുന്ന കാര്യങ്ങളിൽ. നമ്മുടെ ചുറ്റുപാടുകളെക്കുറിച്ച് ശ്രദ്ധയോടെ ചിന്തിക്കുകയും അതിനുള്ള പരിഹാരങ്ങൾ കണ്ടെത്താൻ ശ്രമിക്കുകയും ചെയ്യുമ്പോൾ നാം സ്വയം വളരുകയും ലോകത്തിന് നല്ല മാതൃകയാവുകയും ചെയ്യുന്നു.
